Rusya'da kış lastiği ne zaman zorunlu? 1 Aralık'tan itibaren tüm tekerleklerde kış lastiği; çivili lastik yazın yasak

Rusya'da hava sıcaklıkları düştükçe sürücülerin en çok sorduğu soru, kış lastiğine ne zaman geçileceği oluyor. Konu, Rusya'nın da üyesi olduğu Avrasya Ekonomik Birliği'nin "Tekerlekli taşıtların güvenliğine ilişkin" teknik düzenlemesiyle (TR TS 018/2011) belirleniyor. Düzenleme Rusya'nın yanı sıra Kazakistan, Belarus, Kırgızistan ve Ermenistan'da da geçerli.

Aralık-ocak-şubat: Kış lastiği zorunlu

Teknik düzenlemeye göre kış dönemi olarak kabul edilen aralık, ocak ve şubat aylarında, kış lastiği takılmamış araçların kullanılması yasak. Kış lastiği aracın yalnızca çekiş tekerleklerinde değil, tüm tekerleklerinde bulunmalı. Kural binek otomobillerin yanı sıra sürücü hariç 8 ve daha az yolcu koltuğu olan minibüsleri ve azami ağırlığı 3,5 tona kadar olan kamyonetleri kapsıyor.

Bölgesel yönetimler, iklim koşullarına göre bu süreyi uzatabiliyor. Örneğin daha erken kış yaşayan kuzey ve Sibirya bölgelerinde kış lastiği zorunluluğu daha uzun tutulabiliyor. Bu nedenle bulunduğunuz bölgenin yönetiminin kararını kontrol etmekte yarar var. Kurallar, kış lastiğinin hangi tarihte takılacağını değil, aralık-şubat döneminde araçta bulunması gerektiğini söylüyor; hava şartlarına göre lastik değişimini daha erken yapmak sürücünün kendi güvenliği için öneriliyor.

Çivili lastik yazın yasak

Düzenlemenin ikinci önemli kuralı yaz dönemiyle ilgili. Haziran, temmuz ve ağustos aylarında çivili (шипованные) lastik kullanmak yasak. Çivisiz kış lastiklerinin yazın kullanılmasına ilişkin bir yasak bulunmuyor; ancak sıcak havada kış lastiğinin fren mesafesini uzattığı, daha hızlı aşındığı biliniyor.

Kış lastiği nasıl anlaşılır?

Kış lastiğinin yan yüzünde üç tepeli dağ içinde kar tanesi simgesi ya da "M+S", "M.S", "M&S" işaretlerinden biri bulunuyor. Teknik düzenleme, kış lastiklerinde diş derinliğinin 4 milimetreden az olmamasını şart koşuyor. Yaz lastiklerinde bu sınır binek araçlar için 1,6 milimetre. Yani bir önceki kıştan kalan lastiklerin diş derinliğini ölçtürmek gerekiyor; 4 milimetrenin altına inmiş kış lastiği, kurallar açısından kış lastiği sayılmıyor.

Ceza var mı?

Mevsime uygun olmayan lastikle araç kullanmanın cezası konusunda kaynaklarda farklı yorumlar bulunuyor. Rusya İdari Suçlar Kanunu'nun 12.5. maddesinin birinci fıkrası kapsamında uyarı ya da 500 ruble ceza uygulanabileceği sıkça dile getiriliyor. Bununla birlikte Trafik Güvenliği Genel Müdürlüğü'nün (Госавтоинспекция) başkanı Mihail Çernikov'un 2023'te, kış lastiği takılmamış araçlar için ceza kesilmeyeceğini, aracın durdurulup çekilmeyeceğini açıkladığı aktarılıyor. Yani pratikte ceza riski düşük; ancak kaza durumunda sigorta ve kusur değerlendirmesinde mevsime uygun olmayan lastik sürücünün aleyhine kullanılabiliyor.

Türk vatandaşları için pratik bilgiler

• Türk plakalı araçla Rusya'da: Teknik düzenleme Rusya yollarında kullanılan tüm araçlar için geçerli; yabancı plakalı araçlar da aynı kurala tabi.
• Kiralık araç: Kış aylarında araç kiralarken kiralama şirketine lastiklerin kış lastiği olup olmadığını ve diş derinliğini sorun; sözleşmeye yazdırın.
• Lastik oteli: Büyük şehirlerde lastik değişimi yapan servisler sezonluk saklama (шинное хранение) hizmeti veriyor. Kasım sonunda servislerde yoğunluk oluştuğu için randevuyu erken almak öneriliyor.
• Çivili mi, çivisiz mi: Moskova ve St. Petersburg gibi düzenli kar temizliği yapılan şehirlerde çivisiz (sürtünmeli) lastikler tercih edilirken, bölgelerde ve şehirlerarası yollarda çivili lastik daha yaygın.
• Kamyon ve tır sürücüleri: 3,5 tonun üzerindeki araçlar bu kuralın kapsamında değil; ancak bölgesel kurallar ve taşıma şirketinin talimatları ayrıca kontrol edilmeli.

Rusya'da kış koşulları bölgeden bölgeye büyük farklılık gösteriyor. Sürücülerin, bulundukları bölgenin hava tahminini takip ederek lastik değişimini ilk kar ve donlardan önce yapması güvenlik açısından en sağlıklı yol olarak görülüyor.