Rusya'da sabıka kaydı olan yabancıya RVP, VNJ ve vatandaşlık verilmeyecek: Şubat 2027'den itibaren adli sicil belgesi şart

Yasa neyi değiştiriyor?

Rusya Devlet Duması'nın temmuz ayında kabul ettiği ve Devlet Başkanı Vladimir Putin'in ağustosun ilk günlerinde imzaladığı yasa, yabancıların Rusya'da yasal olarak yaşamasını sağlayan üç temel statünün tamamını kapsıyor: geçici oturma izni (RVP, разрешение на временное проживание), oturma izni (VNJ, вид на жительство) ve Rusya vatandaşlığı.

Yürürlükteki düzenlemede vatandaşlık başvurusu kasıtlı suçlardan sabıka kaydı olanlar için reddediliyordu; RVP ve VNJ ise yalnızca ağır ya da çok ağır suçlardan hüküm giymiş kişilere verilmiyordu. Yeni yasayla bu ayrım kalkıyor. Rusya'da ya da başka bir ülkede işlenmiş, silinmemiş ya da kaldırılmamış her türlü sabıka kaydı, suçun türüne ve ağırlığına bakılmaksızın başvurunun reddi için yeterli sebep sayılacak. Rus basınında yer alan yorumlara göre bu kural, taksirle işlenen suçlar için de geçerli olacak.

Yasa, belgeler verildikten sonra ortaya çıkan durumları da düzenliyor. Bir yabancıya RVP ya da VNJ verildikten sonra silinmemiş bir sabıka kaydı olduğu anlaşılırsa, verilen belge iptal edilecek. Bu hükümler vatansız kişiler için de aynen uygulanacak.

Adli sicil belgesi zorunlu hâle geliyor

Uygulamada en çok kişiyi ilgilendiren değişiklik belge şartı. Yasaya göre RVP ya da VNJ için başvuran 14 yaşından büyük yabancılar, vatandaşı oldukları ülkenin yetkili makamlarından alınmış ve başvuru tarihinden en fazla üç ay önce düzenlenmiş bir adli sicil belgesi (Rusça: справка об отсутствии судимости) sunmak zorunda olacak.

Bazı gruplar bu belgeden muaf tutuluyor: 14 yaşından küçük çocuklar, mülteci statüsündeki kişiler, Rusya Silahlı Kuvvetleri ile sözleşme imzalamış olanlar ve aynı belgeyi daha önce Rus makamlarına sunmuş olanlar. Ukrayna vatandaşları ile Ukrayna'da daimi oturma hakkı olan vatansız kişiler için ise yasanın yürürlüğe girmesinden itibaren iki yıllık bir geçiş süresi öngörülüyor; bu süre içinde onlardan adli sicil belgesi istenmeyecek.

Ne zaman yürürlüğe giriyor?

Yasa, resmî olarak yayımlanmasından altı ay sonra yürürlüğe girecek. Ağustos başında imzalanıp yayımlanan yasanın uygulanmaya başlama tarihi bu nedenle şubat 2027'nin ilk günlerine denk geliyor. Bazı hukuk büroları tarihi 1 Şubat 2027 olarak veriyor; kesin tarih için yasanın resmî yayım portalındaki metnine bakılması gerekiyor. Yürürlük tarihinden önce yapılan başvurular, başvuru anındaki kurallara göre değerlendiriliyor.

Rusya'daki Türkler için ne anlama geliyor?

Rusya'da çalışan ya da yaşayan Türk vatandaşlarının çoğu RVP ya da VNJ ile oturuyor ya da bu belgelere başvurmayı planlıyor. Yeni kuralla birlikte şubat 2027'den sonra yapılacak başvurularda Türkiye'den alınmış güncel bir adli sicil kaydı gerekecek.

• Belge nereden alınır: Türkiye'de adli sicil kaydı, e-Devlet üzerinden "Adli Sicil Kaydı Sorgulama" hizmetiyle ya da adliyelerdeki adli sicil bürolarından alınabiliyor. Yurt dışındaki Türk vatandaşları belgeyi konsolosluklar aracılığıyla da talep edebiliyor.
• Süre: Belgenin başvuru tarihinden en fazla üç ay önce alınmış olması gerekiyor. Bu yüzden belgeyi çok erken almak yerine başvurudan kısa süre önce almak gerekiyor.
• Tasdik ve tercüme: Rus makamlarına sunulan yabancı belgelerde genellikle apostil şerhi ve Rusçaya noter onaylı tercüme isteniyor. Türkiye ve Rusya, apostil düzenlemesini içeren Lahey Sözleşmesi'ne taraf. Hangi biçimin kabul edildiğini başvuru yapılacak göç biriminden önceden sormakta yarar var.
• Mevcut izin sahipleri: Belgeleri hâlihazırda verilmiş olanlar için yasa, silinmemiş bir sabıka kaydı ortaya çıkması hâlinde iptal öngörüyor. Sicili temiz olanlar için mevcut izinlerde bir değişiklik söz konusu değil.

Göç alanındaki diğer düzenlemeler

Bu yasa, Rusya'nın son iki yılda göç alanında yaptığı bir dizi düzenlemenin parçası. 2027'de patent sahiplerine gelir şartı getirilmesi ve vergi verilerinin İçişleri Bakanlığı'na aktarılması gibi değişiklikleri Rusya'da yabancılar için 2027'de neler değişiyor haberimizde, 2027 RVP kotalarını RVP kotası haberimizde, kalış süresini aşan yabancıların girdiği kontrol edilen kişiler kaydını da RKL haberimizde ayrıntılı olarak anlattık.

Başvuru yapacak olanların, belge listesini ve güncel kuralları İçişleri Bakanlığı'na bağlı göç birimlerinden ya da Gosuslugi portalından teyit etmesi, gerekiyorsa göç hukuku alanında çalışan bir avukattan bilgi alması öneriliyor.